Үзэл бодлыг үнэн, худал гэж дүгнэдэггүй

Товч агуулга

  • Үзэл бодлыг нягтлах боломжгүй.
  • Төрийн байгууллагууд өөрийнх нь талаар гарсан мэдээллийг үнэн, худал гэж үнэлж, дүгнэх нь зохимжгүй.
  • Баримтыг хөндлөнгийн байгууллага ёс зүйн дүрэм, журмын хүрээнд нягталдаг.

Иргэн Ч.Лодойсамбуу “Хар тамхины бизнес бол цагдаагийн тусламжгүйгээр газар авахгүй л гэж боддог” гэсэн пост нийтэлснийг нь Цагдаагийн Ерөнхий Газрын Хэвлэл мэдээллийн сайтаар “Худал мэдээлэл” гэсэн тамга тавиад “🛑 Залруулга: Олон нийтийн цахим сүлжээнд “Ч. Лодойсамбуу” гэх хаягаас хуулиар хүлээсэн чиг үүргээ хэрэгжүүлж буй байгууллага, алба хаагчдын нэр төр, алдар хүндэд харшлах ташаа мэдээлэл нийтэлж байгааг үүгээр залруулж байна” гэсэн пост гаргажээ.

Өөрөөр хэлбэл, ЦЕГ иргэний үзэл бодлыг нэр хүндэд халдсан, ташаа мэдээлэл тараасан гэж дүгнэн залруулжээ. Гэвч үзэл бодлыг нягтлах ямар ч боломж байхгүй. Зөвхөн БАРИМТыг л нягталдаг. Тэр тусмаа сонирхлын бүлэг буюу тухайн иргэний постод дурдагдсан төрийн байгууллага өөрийнхөө талаарх иргэний бодлыг “Худал”, “Үнэн” гэж дүгнэх боломжгүй. Тийм ч учраас олон улсад төрийн байгууллагууд өөрийнх нь талаар гарсан мэдээллийг үнэн, худал гэж үнэлж дүгнэдэггүй, хөндлөнгийн байгууллагууд ёс зүйн зарчим, дүрмийн хүрээнд нягталдаг.

Яагаад болохгүй вэ?

Олон улсад баримтыг нягталдаг хөндлөнгийн баг, мэргэжлийн редакц ажилладаг. Баримт нягтлагчид олон улсад дагаж мөрддөг ёс дүйн дүрэм журамтай. Үүнийг олон улсын анхны баримтыг нягтлагч талбар болох Poynter институт боловсруулан гаргаж, мөрдүүлж байна.

Мөн олон улсад төрийн байгууллагууд өөрийнх нь талаар гарсан аливаа мэдээллийг үнэн, худал гэж үнэлдэггүй, тухайн мэдээлэл дэх баримтыг дээр дурдсанчлан баримт нягтлагчид нягталдаг.

Юуг нягталдаг вэ?

Мэдээ бол хэн, юу, хэзээ, хаана, яагаад, хэрхэн болсныг БАРИМТаар тайлбарладаг.
Баримт гэж нотлогдож буй бүх зүйлийг хэлдэг.
Хэрвээ нотлогдох боломжгүй зүйл бол тэр бүгд ҮЗЭЛ БОДОЛ.

Жишээлбэл, тухайн бичвэрт зөв, буруугийн талаарх байр суурь илэрхийлсэн, эсвэл дүгнэсэн, таамагласан зэрэг зүйлс байвал тэр бол ҮЗЭЛ БОДОЛ!

Тэгвэл хуурамч мэдээлэл гэж юу вэ?

Хуурамч мэдээлэл гэдгийг товчоор хэлбэл хэсэгчилсэн үнэний зарчмыг ашиглах буюу тодорхой зорилгоор зарим үнэнийг түүвэрлэн авч, бусад худал мэдээлэл, баталгаажаагүй баримттай нэгтгэн олон нийтэд зориудаар түгээх байдлаар илэрдэг.

Нийтлэг тактик нь бодит үнэнийг хуурамч дүгнэлт, худал хуурмагтай хольдог. Харин мэргэжлийн түвшинд олон улсад тухайн мэдээллийг хор уршгаас нь шалтгаалан ташаа, хуурамч, гуйвуулсан зэрэг хэд хэд ангилдаг.

Өөрөөр хэлбэл, Монгол Улсад л төрийн байгууллага өөрийнх нь талаар бичсэн үзэл бодлыг ийнхүү үнэлж, олон нийтийг ТӨӨРӨГДҮҮЛЖ байна.

Төстэй мэдээлэл

Товч агуулга: Москва24 сайт 2023.02.22-нд Оростой хийсэн мөргөлдөөнд Украин аль хэдийн ялагдсан гэж АНУ мэдэгдсэн тухай мэдээлэл гаргажээ. Уг мэдээллийг Монголын цахим орчинд мөн зарим хүмүүс шэйрэлсэн байна. Энэхүү мэдээллийг нягталж өгөх хүсэлт ирсний дагуу нягталлаа. Factcheck: Москва24 сайтад нийтлэгдсэн уг мэдээний эхний хэсэг “Барууныхны өөдрөг итгэл найдварыг үл харгалзан Оростой хийсэн мөргөлдөөнд Украин ялагдах […]

“Зөв хөгжил” гэх фэйсбүүк хаягаас “Дөнгөж сая ерөнхийлөгч асан Ц.Элбэгдоржийг гэрээс нь тагнуулын ерөнхий газраас дайчлан баривчиллаа” гэсэн постыг зурагтай нь нийтэлжээ. Уг постыг 17 минутын дотор 14 хүн хуваалцаж, 145 хүн лайк дарж, 83 хүн сэтгэгдэл бичжээ. Энэхүү постыг бид нягталлаа. Ингэхдээ зургийг google болон Yandex сайтын зураг хайлтаар шалгаж үзлээ. Өмнө нь 2020 […]

“БНСУ…Хятад вакцин тариулсан бол улс орондоо оруулахгүй” гэсэн постыг Soogii Soogii гэх фэйсбүүк хаяг нийтлэжээ. Уг постыг өнгөрсөн 4 хоногийн хугацаанд 339 хүн шэйрлэж, 116 хүн сэтгэгдэл бичиж, 95 хүн лайк дарсан байна. Уг мэдээллийг нягталлаа. Factcheck: ХУДАЛ Коронавирусийн цар тахалтай холбоотойгоор Өмнөд Солонгос улсын иргэдийг нэвтрүүлэхийг хориглосон орнуудтай БНСУ харилцан визгүй зорчих хөтөлбөрөө зогсоосон […]

Цахим орчинд найруулагч Б.Баатарын эргэлзээтэй мэдээлэл агуулсан дээрх жиргээ бүхий зураг тараад буй. Уг зургийг нягталж шалгах хүсэлт ирсний дагуу бид нягталлаа. Дээрх жиргээг найруулагч Б.Баатар жиргэсэн нь үнэн бөгөөд энэ оны есдүгээр сарын 11-ний өдөр itoim.mn сайтад нийтлэгдсэн нийтлэлийг дахин жиргэхдээ дээрх мэдээллийг хамт оруулжээ. Тус нийтлэл нь Академич, МУИС-ийн профессор С.Нарангэрэлийн “Монгол төрийн ёс […]

Австрали улсад тамхины сав баглаан дээр цусны бүлэгнэлтийн талаар шинэ анхааруулга нэмэгдсэн нь КОВИД-19-ийн эсрэг вакцинтай холбоотой гэх мэдээлэл олон нийтийн сүлжээнд тархжээ. Энэ тухай нягталж өгөх хүсэлт ирсний дагуу нягталлаа. Factcheck: Ийм агуулгатай пост олон нийтийн сүлжээгээр маш их явсан тул AFP агентлагийн баримтыг нягтлагчид мэдээллийг шалгаж, олон нийтэд хүргэжээ. Тухайлбал, доорх ширгээг 2000 […]

Товч агуулга АНУ-ын Дээд шүүх ийм шийдвэр гаргаагүй. Шүүхийн 2001 оноос хойш хэрэгжиж эхэлсэн болон шийдвэрлэгдсэн хэргүүдийн байдлыг жагсаадаг шүүхийн цахим лавлахад ийм кэйс огт байхгүй байна. Дээд шүүхээс “Вакцин бол вакцин биш. Учруулсан хор уршиг нь нөхөж баршгүй” гэдэг мэдэгдэл хийгээгүй. Solongo Bukhchuluun гэх фэйсбүүк хэрэглэгчийн 2022.10.25-нд оруулсан “🇺🇸* АНУ-ын Дээд шүүхийн шийдвэр: Ковид […]

Өөр мэдээ олдсонгүй.

Хандив

FactCheck.mn сайт нь бие даасан, хараат бус редакц бөгөөд бид сурталчилгаа олгогчдод биш, иргэдэд үйлчилдэг. Бид аливаа компани, улстөрч, засгийн газрын нөлөөнд автахгүй, зөвхөн олон нийтийн эрх ашгийн төлөө ажиллана.

Гэвч нягтлан шалгах ажил нь цаг, мөнгө, шаргуу хөдөлмөр шаарддаг билээ.

Иймд, манай редакц хараат бус байдлаа хадгалж, илүү хүчтэй болоход таны дэмжлэг чухал юм!

Та бидний үйл ажиллагааг дэмжиж байвал ХАС БАНК 5001984178 ЭССТ НҮТББ дансаар хандив өгөх боломжтой. Гүйлгээний утган дээрээ ХАНДИВ гэдгээ тодорхой бичээрэй. Хүсвэл нэр, холбогдох утасны дугаар зэрэг хувийн мэдээллээ оруулж болно.

Биднийг дэмжсэн танд маш их баярлалаа.

Мэдээлэл хайх