Emch Bayasgalan гэх фэйсбүүк хаягаас есдүгээр сарын 10-нд КОВИД-ын эсрэг хийгдэж байгаа вакцинууд унаган дархлааг унагадаг гэх агуулгатай пост оруулжээ. Үүнийг 326 хүн шэйрлэж, 312 хүн лайк даржээ.
Цар тахлын энэ үед аливаа мэдээллийг мэргэжлийн, баттай эх сурвалжаас авах нь таныг эрүүл мэндээ эрсдэлд учруулахаас сэргийлнэ. Тиймээс авч байгаа мэдээллээ нягталж байхыг Factcheck.mn сануулсаар байгаа билээ.
Уг постод дурдагдсан агуулгыг нягталлаа.
“Ковидын эсрэг гэж хийгдэж буй эдгээр вакцинууд нь туршилтын загварууд бөгөөд үүнийг хийлгэж болохгүй байлаа, болохгүй гэж хэлж ч байлаа”.
Factcheck:
Өнөөдрийн байдлаар дэлхийн улс орнууд таван улсын найман вакциныг Ковид-19 өвчний дархлаажуулалтанд ашиглаж байна. Эдгээр вакциныг хөгжүүлэгчид вакцины судалгааны нэг ч үе шатыг алгасаагүй бөгөөд олон арван мянган хүнд хийсэн эмнэлзүйн (клиник) судалгаагаар үр дүн нь баталгаажсан учраас олон улсын мэргэжлийн байгууллагаас хэрэглэх зөвшөөрлийг авдаг байна.
Вакцины судалгаа нь эмнэлзүйн өмнөх ба эмнэлзүйн гэсэн үндсэн 2 хэсгээс тогтох ба эмнэлзүйн судалгааны хэсэг нь дотроо 4 үе шатаас тогтдог байна. Манай оронд хэрэглэж байгаа Ковидын вакцины хувьд Pfizer болон AstraZeneca үйлдвэрлэгчийн вакцин эмнэлзүйн судалгааны сүүлийн буюу 4 дүгээр үе шатанд, харин Синофарм болон Спутник вакцин эмнэлзүйн судалгааны 3 дугаар үе шатанд явж байна.
Олон оронд нөхцөл байдал хүнд, нас баралтын тоо өндөр байсантай холбоотой Ковид-19 вакцины судалгааны үр дүнг богино хугацаанд цуглуулж, шинжлэх ухааны нотолгоонд суурилан, олон улсад хэрэглэх зөвшөөрлийг мэргэжлийн байгууллагууд олгоод байна.
“Энэ нь хүний унаган дархлааг маш их дарангуйлж, эвдэж, эсрэгээрээ өвчинд өртөмхий, тамир муутай болсноор харин ч маш амарханаар элдэв ханиад, хатгаа тусч байна. Унаган дархлааг нь эвдсэнээс болж, ханиадыг даван туулах чадвар, эм тарианы нөлөөг ч маш сулруулсанаар, шууд хүчтэй антибиотек хэрэглэж байна”.
Factcheck:
Хүний биеийн дархлаа нь төрөлхийн ба олдмол гэж ангилагддаг ба аль аль нь хүнийг амьдралынх нь туршид өвчин эмгэгээс хамгаалахад оролцож байдаг. Вакцины нөлөөгөөр хүний биеийн дархлаа муудах, үгүй болох гэсэн ойлголт байхгүй.
Төрөлхийн дархлаанд арьс салстын хамгаалах тогтолцоо, цусны цагаан эсүүд, цусны ийлдсэнд агуулагдах хавсарга гэж нэрлэгдэх дархлааны уураг зэрэг хамаарах ба эдгээр хүчин зүйлс нь вакцины нөлөөгөөр ямар нэг өөрчлөлтөнд орох тухай ойлголт байхгүй, үндэслэлгүй юм. COVID-19 вакцинаар тогтсон дархлаа нь өвдсөнөөс илүү найдвартай, аюулгүй хамгаалалт болдгийг судалгааны үр дүнгээр тогтоосон.
“Вакцин хийлгээгүй нь харин ч унаган дархлаа нь эвдрээгүй тул дийлэнх нь эм засал авахдаа ч хялбар, архаг хууч хөдөлсөн ч хүндрэл багатай байна”.
Factcheck:
Жон Хопкинсын их сургуулийн мэдээллээр 2021 оны 9 дугаар сарын 2-ны өдрийн байдлаар 100 мянган хүн амд ногдох Ковид-19 халдварын шалтгаант нас баралтын түвшнээр Перу улс хамгийн өндөр үзүүлэлттэй байгаа бол манай улс 103 дугаарт эрэмбэлэгдэж байна.
Монгол улсын тухайд 2021 оны наймдугаар сарын 31-ний байдлаар халдвараар нас барсан иргэдийн 47.3% нь огт вакцин хийлгээгүй бол 21.6% нь зөвхөн эхний тундаа хамрагдсан байжээ.
Тухайн иргэдийн 63.2% нь амьсгалын эрхтэн тогтолцооны, 18.3% нь зүрх судасны тогтолцооны суурь өвчтэй байсан гэсэн судалгааг ХӨСҮТ, ҮСХ гаргаад буй.
“Вакцины эдгээр туршилтын загваруудыг хийлгэвэл Ковид арай хөнгөн тусна гэдэг маш буруу худлаа ойлголт шүү.
Өвчтөнгүүдийг ажиглан, шинжилж эмчилж байхад дийлэнхдээ, эдгээрийг шахуулсан иргэд ханиад тусах үед яалт ч үгүй хүнд тусч байна. …”настай хүн ханиад тусах муу, тамираа бардаг учир хянамгай байх хэрэгтэй ” гэж эртнээс л яригддаг байсан. Вакын эдгээр туршилтын загваруудыг шахуулчихаар бүр ч яаж өөдтэй байхав, бүр л тамир нь барагдаж, өвчинд өртөмхий, бас архаг хууч нь хүндэрч байна”.
Factcheck:
Олон улсын мэргэжлийн байгууллага, эрдэмтэд хамтран ажилласны үр дүнд богино хугацаанд, үр дүнтэй нь баталгаажсан КОВИД-ын вакциныг гарган авч олон мянган хүнийг өвчний хүндрэл ба нас баралтаас сэргийлж байна.
COVID-19 вакцинаар тогтсон дархлаа нь өвдсөнөөс илүү найдвартай хамгаалалт болж, өвчний хүндрэл, нас баралтаас өндөр хувьтай сэргийлж байгаа шинжлэх ухааны нотолгоо мэргэжлийн өндөр чансаатай сэтгүүлд хэвлэгдэн гарсаар байна.
Монгол Улсад хамгийн их тунгаар ашигласан БНХАУ-ын Синофарм үйлдвэрийн вакцин л гэхэд нас баралт, хүндрэлээс 92 хувьтай хамгаалсан болохыг ХӨСҮТ-ийн судалгаагаар тогтоогоод байна.
Хэрэв вакцинжуулалтыг хийж чадаагүй бол долдугаар сарын эхэн гэхэд 15 мянга орчим хүн нас барах тооцоо гарч байв.
Тиймээс дээрх пост нь бүхэлдээ иргэдийг төөрөгдүүлсэн, ХУДАЛ агуулга байна.
Эх сурвалжууд:
https://www.who.int/publications/m/item/draft-landscape-of-covid-19-candidate-vaccines
https://coronavirus.jhu.edu/data/mortality
https://1212.mn/BookLibraryDownload.ashx?url=2021%20VIII%20rev.pdf&ln=Mn
НҮБ-ын Хүүхдийн Сангийн дэмжлэгтэйгээр, АШУҮИС-ийн Дархлаа судлалын тэнхмийн ахлах багш, эмнэл зүйн дархлаа судлаач эмч, АУ-ы доктор Т.Хонгорзултай хамтран бэлтгэв.
